Select region: 

As of June 2017 all Government News has been added to the Government News Archive. We look forward to providing you with more services through our Government Publications. Stay tuned for more insights on our new website releasing soon.

Europees Comité weer negatief over Arubaans gevangeniswezen

DINSDAG, 24 SEPTEMBER 2013

ORANJESTAD — Aruba komt mogelijk onder ‘immediate observations’ als er niet snel verandering komt in de slechte omstandigheden van gevangenis KIA. Dat blijkt uit de voortgangsrapportage van het Europees Comité CPT waar Amigoe het concept van in bezit heeft. De situatie binnen de gevangenis blijkt sinds 2007, ondanks aanbevelingen, nog steeds niet verbeterd. Het comité beveelt dan ook aan om een vorm van toezicht en controle in te stellen omdat monitoren duidelijk niet voldoet.

Leden van het Europees Comité ter voorkoming van folteringen en onmenselijke of vernederende behandeling of bestraffing van de Raad van Europa (CPT) brachten van 17 tot en met 25 januari 2013 een bezoek aan Aruba. Sinds 2007 heeft het comité aanbevelingen gedaan, maar tot op heden is de situatie niet verbeterd. Zo is er nog steeds geen garantie van de ‘elementaire veiligheid’ voor personeel en gedetineerden, zo stelt het conceptrapport.
Algemeen geldt als structureel probleem dat verbeteringen tijdelijk zijn of worden overschaduwd door achteruitgang op ander terrein. De overheid is niet in staat gedetineerden een dagprogramma aan te bieden, het personeel bewaakt slechts en kan geen inhoud geven aan de manier van omgaan met gedetineerden. Ook is het gebouw zeer gebrekkig. CPT zegt dat er een reëel risico is dat als er bij een volgend bezoek in 2013 of 2014, geen structurele verbeteringen te zien zijn, het comité gebruik gaat maken van de bevoegdheid om Aruba onder ‘immediate observations’ te stellen (artikel 8, vijfde lid).
Na vijf bezoeken aarzelt het comité of het gevaar voor foltering, onmenselijke of vernederende behandeling ooit verdwijnt door eigen toedoen. Er is ook meegenomen of de Europese eisen die aan het Koninkrijk overzee worden gesteld niet te hoog zijn, maar Europese landen als Moldavië en Oekraïne gaan ook mee in deze eisen. Voor deze landen geldt ook een ander ontwikkelingsstadium. Het gaat bovendien niet om specifiek Europese normen, maar mondiale normen en ook de Verenigde Naties (VN) kennen zo een vorm van toezicht. Namelijk het Optional Protocol to the UN-Convention Against Torture (Opcat), licht CPT toe. Uiteindelijk beveelt het comité aan om een vorm van toezicht en controle in te stellen omdat monitoren duidelijk niet voldoet.

Commissie laakbaar

Tijdens het bezoek verbleven er 229 gedetineerden in Korrektie Instituut Aruba (KIA), waarvan 19 vrouwen. De onderzoekers spraken niet alleen met instellingen, organisaties en overheidsvertegenwoordigers, maar ook met gedetineerden zelf. Er is op Aruba een CPT-commissie, bestaande uit vertegenwoordigers van politie, gevangeniswezen, vreemdelingenbeleid, Ministerie van Justitie, reclassering en verslavingszorg. Voorzitter is de procureur-generaal. Haar taak is om op het terrein van CPT te coördineren en informeren en de verbeteringsmaatregelen te bewaken. Ook al is continuïteit van zo een commissie van groot belang, die is er dus niet, concludeert het rapport. Na het bezoek in 2011 kwamen zij vlak voor het bezoek in 2013 pas voor het eerst bijeen . De CPT-inspecteur, Elvira Kross, had een eerste rapport twee weken voor het bezoek afgelopen januari af, zo bleek. Een dergelijk rapport is van belang als intern toezicht voor CPT, maar ook voor een Justitie-minister. Niet alle leden van de commissie waren op de hoogte van de rapportage, zo bleek ook.

Zorgwekkend is het niet adequaat optreden of zelfs de afwezigheid van personeel bij geweld tussen gedetineerden. Er schijnt volgens personeel dagelijks tot wekelijks geweld plaats te vinden tussen gevangenen, ook met steekwapens. Mogelijk komt dit door een gebrek aan opvang voor gestoorde gedetineerden en de gang-achtergrond van een groep. Voor wat betreft geweldgebruik wijst CPT op de inzet van surveillancehonden. Amigoe schreef gisteren dat volgens vakbond Topa, die een deel van de bewakers vertegenwoordigt, een leidinggevende met een hond rondloopt en dat dat vraagtekens oproept. Het management zelf geeft aan dat slechts in één geval bijtende honden zijn ingezet, namelijk bij overplaatsing van jeugdigen met steekwapens naar de strafcellen. Ook zouden er tot vier maal toe hondenteams bij celzoekingen zijn ingezet. Dit zou nodig zijn vanwege afwezigheid van een intern bijstandsteam, aldus het management. CPT keurt het gebruik van honden niet af, maar stelt wel hoge eisen en de inzet zoals nu het geval is, roept volgens het comité twijfels op.


Strafcel zonder lich
t

De toestand van het gebouw wordt door de KIA-leiding als grootste zorg gebracht. Diepe en lange scheuren in het beton zijn zichtbaar, tot op het betonijzer. Vanwege de ligging aan de kust treedt corrosie en betonrot snel op. Betonnen brokken vallen uit muren en plafonds en er waren klachten over overlast van regenwater. Dat stelde CPT zelf vast. Onrust onder personeel en gedetineerden en een zeer onveilige werkomgeving zijn het resultaat. Er zijn geen concrete oplossingen aangedragen behalve dat een nieuw gebouw consensus heeft binnen de ministerraad (artikel van gisteren in Amigoe, red). Dat in het Huis van Bewaring drie gedetineerden met elkaar in één cel verblijven, is volgens CPT alleen onbezwaarlijk indien er een dagprogramma met activiteiten geldt buiten de cel. Daar is echter geen sprake van. Volstrekt onacceptabel is dat er geen psychiatrische hulp op een Intensieve Begeleidingsafdeling is (behandeling beperkt zich tot medicijnen) en dat er op een jeugdafdeling gebruik wordt gemaakt van strafcellen zonder licht. De duur in zo een cel kan oplopen tot 28 dagen. Wel is de aanbeveling opgevolgd om een nieuwe inrichtingsarts aan te nemen. Verder wordt differentiatie en selectie binnen gedetineerden, dus jeugdigen, stelselmatige daders, psychisch gestoorden en 55-plussers, niet gedaan.


Geen directeu
r

Er speelt ook een niet of nauwelijks te overbruggen kloof tussen management en personeel en tussen management en gedetineerden. Binnen het managementteam (MT) zijn de verhoudingen niet optimaal. Gezegd moet worden dat ten tijde van het onderzoek het MT bestond uit een voorzitter, hoofd bedrijfsvoering en hoofd gedetineerdenzorg. Ondertussen is Charlene Oduber, voormalig hoofd gedetineerdenzorg, per 1 september niet meer werkzaam en is er nog geen opvolger. Oduber zette zich in voor de resocialisatie van gevangenen. De ervaring van de MT-leden met het besturen van een gevangenis is zeer beperkt en zelfs onverantwoord, stelt CPT. Bovendien vormt de afwezigheid van een directeur naast organisatorische leemte, ook een juridisch probleem omdat bepaalde penitentiaire bevoegdheden alleen door een directeur kunnen worden uitgeoefend. Er zouden pesterijen en intimidatie zijn onder personeel en gedetineerden en een gevoel van onveiligheid domineert. Bepaalde leden van het MT komen niet zonder beveiliging op de afdelingen. Amigoe schreef gisteren al dat er onder het personeel een hoog ziekteverzuim -door onhygiënische werkomstandigheden zoals schimmel en overwerkcultuur- en tekort heerst.

CPT meldt wel dat er goede ontwikkelingen zijn op het gebied van opleidingen want in 2012 is een basisopleiding penitentiair beveiliger gestart.

Breon: Amigoe, Aruba

Share this page:
« Back
Back to Top